Miesiąc 05
Wszystkie daty
23 pozycje
II wojna światowa
3 maja 1945 r. w ocalałym gmachu Muzeum Narodowego, pośród ruin Warszawy, otwarto wystawę „Warszawa oskarża” - jeszcze przed kapitulacją Berlina. Wśród eksponatów znalazła się odnaleziona po latach głowa pomnika Adama Mickiewicza, wysadzonego przez Niemców.
Czytaj wydarzeniewyprawy krzyżowe
5 maja 1150 r. przypadkowa banda tureckich rozbójników porwała Joscelina II, hrabiego Edessy, i sprzedała go władcy Aleppo i Mosulu Nur ad-Dinowi - najprawdopodobniej nie mając pojęcia, jak cennego jeńca właśnie schwytała.
Czytaj wydarzenierenesans
6 maja 1527 r. nieopłaceni cesarscy landsknechci zdobyli Rzym pod osłoną mgły. Dowódca Gwardii Szwajcarskiej Caspar Röist wystawił 189 ludzi na schodach bazyliki watykańskiej, a 42 z nich wydzielił do osłony ucieczki papieża Klemensa VII - do dziś, w rocznicę tej masakry, Gwardia składa przysięgę nowych rekrutów.
Czytaj wydarzenieśredniowiecze
7 maja 1429 r. podczas szturmu na fort Les Tourelles pod Orleanem Joanna d'Arc została ranna strzałą - tak jak zapowiedziała dzień wcześniej swojemu spowiednikowi, mówiąc, że „jutro z mojej piersi popłynie krew”. Po opatrzeniu wróciła do walki i modlitwą wymogła na dowódcy ponowienie ataku.
Czytaj wydarzenieśredniowiecze
Rankiem 8 maja 1429 r., w niedzielę, załogi angielskich fortów pod Orleanem wyszły do bitwy polowej - ale Joanna d'Arc odmówiła wydania rozkazu do walki w dzień święty. Po godzinie czekania Anglicy odstąpili bez starcia, a Orlean i cała Francja ocalały.
Czytaj wydarzeniePRL
9 maja 1987 r. Ił-62M „Tadeusz Kościuszko” linii LOT rozbił się w Lesie Kabackim, zabijając wszystkie 183 osoby na pokładzie - największa katastrofa lotnicza w historii Polski. Ostatnie słowa załogi, nadane tuż przed zderzeniem, dały tytuł późniejszemu reportażowi: „Dobranoc!!! Do widzenia!!! Cześć!!! Giniemy!!!”
Czytaj wydarzenieII wojna światowa
10 maja 1940 r. na warszawskiej Saskiej Kępie zginął gen. Stanisław Bułak-Bałachowicz, dowódca białoruskich oddziałów walczących z bolszewikami w 1920 r. Według wnuka generała zabili go ludzie w niemieckich mundurach, ale wyrok na niego zapadł w Moskwie - a jedyną bronią, jaką generał miał przy sobie, było ostrze ukryte w lasce.
Czytaj wydarzenieII wojna światowa
11 maja 1960 r. Adolf Eichmann znalazł się w rękach izraelskiego Mossadu - agenci porwali go w Buenos Aires na przystanku autobusowym, gdy wracał z pracy w warsztacie Mercedesa. Dowódca akcji Rafi Eitan wspominał, że zbrodniarz w pierwszej chwili krzyczał „jak mała dziewczynka”, a pewność, że to właściwy człowiek, dała zespołowi dopiero charakterystyczna blizna na jego brzuchu, znana z przechwyconych wcześniej dokumentów SS.
Czytaj wydarzenieBiografie
12 maja 1986 r. zmarła poetka Anna Kamieńska. Od tego dnia czytelnicy zaczęli traktować jako wiersz o jej śmierci utwór ks. Jana Twardowskiego „Śpieszmy się”, zadedykowany jej piętnaście lat wcześniej - choć powstał z zupełnie innego powodu.
Czytaj wydarzenieII Rzeczpospolita
12 maja 1935 r. o godz. 20.45 w Belwederze zmarł Józef Piłsudski. Marszałek życzył sobie, by jego serce spoczęło osobno od ciała - na wileńskiej Rossie, wśród mogił jego żołnierzy i u stóp ekshumowanej matki.
Czytaj wydarzenieZSRS
13 maja 1981 r. na placu św. Piotra Mehmet Ali Ağca postrzelił Jana Pawła II. Jak ustalił prokurator IPN Michał Skwara w postanowieniu o umorzeniu śledztwa - zamykanym z powodu przedawnienia, nie z braku dowodów - zamach był dziełem zbrojnego związku przestępczego z udziałem funkcjonariuszy komunistycznej Bułgarii.
Czytaj wydarzenieWojna domowa w Rosji
14 maja 1918 r. na stacji w Czelabińsku węgierski jeniec wojenny Johann Malik rzucił z przejeżdżającego wagonu metalowym przedmiotem, trafiając w głowę czechosłowackiego legionistę Františka Duhačka. Towarzysze rannego zatrzymali pociąg i zabili sprawcę bagnetem - tak zaczął się konflikt Korpusu Czechosłowackiego z bolszewikami, który doprowadził do opanowania przez legionistów Kolei Transsyberyjskiej.
Czytaj wydarzenieII wojna światowa
17 maja 1944 r., w przededniu zatknięcia polskiej flagi na ruinach klasztoru na Monte Cassino, został ranny przy zdobywaniu wzgórza Widmo Zdzisław Starostecki - żołnierz, który pół wieku później podważył utrwaloną przez Melchiora Wańkowicza wersję bitwy, wywołując spór trwający dekady na dwóch kontynentach.
Czytaj wydarzenieII wojna światowa
20 maja 1940 r. do powstającego KL Auschwitz przywieziono z Sachsenhausen 30 więźniów kryminalnych wybranych na rozkaz komendanta Rudolfa Hössa. Numer 1 otrzymał Bruno Brodniewicz, który jako starszy obozu stał się jednym z najbardziej brutalnych więźniów funkcyjnych - przez lata powtarzano, że po wojnie go zlinczowano, ale w rzeczywistości dożył starości pod własnym nazwiskiem w Niemczech.
Czytaj wydarzenieII wojna światowa
22 maja 1948 r. pod kibucem Ramat Rachel zginął Eliezer Grünbaum, syn Icchaka Grünbauma, jednego z twórców niepodległego Izraela - sam komunista, wcześniej więzień funkcyjny Auschwitz obwiniany przez część współwięźniów o bicie i okradanie Żydów. Jego narzeczona Stefa, też była więźniarka obozu, odebrała sobie życie tego samego dnia.
Czytaj wydarzenieII Rzeczpospolita
24 maja 1930 r. w nocnej akcji na granicy polsko-niemieckiej zginął polski podkomisarz Stanisław Liśkiewicz, a komisarz Adam Biedrzyński trafił do niemieckiego więzienia - planowany odkup tajnych materiałów okazał się niemiecką pułapką, w którą wpadli, bo niemiecki wywiad od dawna wiedział o ich działaniach dzięki zdradzie i… nadmiernej rozmowności samego Biedrzyńskiego.
Czytaj wydarzenieII wojna światowa
24 maja 1941 r. niemiecki pancernik „Bismarck” zatopił w osiem minut krążownik liniowy HMS „Hood”, uważany za najpiękniejszy okręt brytyjskiej marynarki i symbol jej morskiej dominacji - choć w rzeczywistości był już wtedy przestarzałą konstrukcją z czasów I wojny światowej, wysłaną do starcia głównie dlatego, że akurat była dostępna.
Czytaj wydarzenieżołnierze wyklęci
25 maja 1948 r. w więzieniu mokotowskim strzałem w tył głowy wykonano wyrok śmierci na rtm. Witoldzie Pileckim - organizatorze ruchu oporu w Auschwitz, skazanym w pokazowym procesie jako „szpiega”. Egzekucję nadzorował zastępca naczelnika więzienia Ryszard Mońko, który w chwili publikacji artykułu (2013 r.) wciąż mieszkał bezkarnie w Hrubieszowie.
Czytaj wydarzenieII Rzeczpospolita
W nocy z 25 na 26 maja 1929 r., około drugiej w nocy, pod Łowiczem Eugeniusz Bodo rozbił swojego sześciocylindrowego chevroleta na źle oznakowanym objeździe budowanego mostu na Bzurze. Zginął tancerz Witold Roland, a tancerka Zofia Oldyńska doznała złamania ręki.
Czytaj wydarzenieII wojna światowa
27 maja 1941 r. Royal Navy zatopiła niemiecki pancernik „Bismarck” - mimo że, według świadka z pokładu HMS „Rodney”, pod koniec starcia ktoś na niemieckim okręcie wywiesił czarną flagę, znany sygnał kapitulacji U-Bootów, a przełożony zabronił marynarzowi nawet wracać do tego tematu.
Czytaj wydarzenieŚwiat
27 maja 1960 r. o godz. 3 nad ranem 43-letni kapitan Alparslan Türkeş ogłosił przejęcie władzy przez wojsko i obalenie rządów premiera Adnana Menderesa. Na czele puczu formalnie stał gen. Cemal Gürsel, ale według autorki artykułu to Türkeş - rzecznik Komitetu Jedności Narodowej - był prawdziwym organizatorem przewrotu.
Czytaj wydarzenieŚredniowiecze
29 maja 1453 r. wojska Mehmeda II zdobyły Konstantynopol, kończąc tysiącletnie dzieje Cesarstwa Bizantyńskiego. Wenecki kronikarz Nicolo Barbaro ostatnie uderzenie tureckiej siekiery w drzwi Hagii Sophii uznał za chwilę, w której przestało istnieć Bizancjum.
Czytaj wydarzenieŚwiat
30 maja 1972 r. trzej członkowie Japońskiej Armii Czerwonej wylądowali na lotnisku Lod pod Tel Awiwem i wyjęli z futerałów na skrzypce czeskie karabinki z odciętymi kolbami oraz granaty. W hali odbioru bagażu zabili 26 osób, w tym 17 chrześcijańskich pielgrzymów z Puerto Rico.
Czytaj wydarzenieWybierz inny dzień lub kategorię.